Galego

Etimoloxía: do francés arranger, 'ordenar'.

Pronuncia: [a.ranˈʃaɾ] (AFI)

Verbo transitivo

arranxar

Poñer en orde ou dispoñer de maneira adecuada e conveniente unha cousa, un lugar ou un conxunto de cousas.
- Sinónimos: amañar, arrombar, atondar, aviar, ordenar
- Antónimos: desamañar, desarranxar, desordenar
- Termos relacionados: arranxo, orde, ordenación
- Exemplo: Arranxa os teus libros na biblioteca.
- Exemplo: Arranxou a casa nunha mañá.
Preparar ou dispoñer o necesario para realizar, utilizar ou aproveitar algo.
- Sinónimos: preparar, aviar, amañar, dispoñer
- Termos relacionados: preparación, equipamento, víveres
- Exemplo: Andaba arranxando o barco, cargando víveres e equipamento.
- Exemplo: Arranxei un pouco de carne para o xantar.
Reparar ou facer que volva funcionar unha cousa que estaba estragada, rota, danada ou avariada.
- Sinónimos: amañar, gobernar, recompoñer, recompor, reparar
- Antónimos: desarranxar, estragar, avariar
- Termos relacionados: arranxo, reparación, avaría
- Exemplo: Levei a radio a un técnico para que ma arranxe.
- Exemplo: Xa me arranxaron o coche.
Resolver, solucionar ou dar saída a un asunto, problema ou conflito, especialmente mediante acordo.
- Sinónimos: amañar, resolver, solucionar, acordar
- Antónimos: complicar, empeorar, agravar
- Termos relacionados: arranxo, acordo, solución
- Exemplo: Estes pequenos problemas témolos que arranxar entre nós.
- Exemplo: Por fin conseguiron arranxar o asunto das estremas.
Poñer paz ou restablecer a convivencia nun lugar, grupo ou relación onde había conflito.
- Sinónimos: pacificar, conciliar, mediar
- Antónimos: enfrontar, alterar
- Termos relacionados: paz, conflito, conciliación
- Exemplo: Era o encargado de arranxar a comarca.
- Exemplo: A mediadora intentou arranxar a disputa entre as familias.
(Música) Adaptar unha obra musical para voces, instrumentos ou formacións diferentes das orixinais.
- Sinónimos: instrumentar, adaptar
- Termos relacionados: arranxo, música, melodía, instrumentación
- Exemplo: O músico arranxou varias pezas de Vivaldi.
- Exemplo: A compositora arranxou a canción para cuarteto de corda.
Adobar, aderezar ou condimentar un alimento.
- Sinónimos: adobar, aderezar, adubar, aliñar, sazonar
- Termos relacionados: adubo, condimento, alimento
- Exemplo: Arranxou o peixe con allo e perexil.
- Exemplo: Imos arranxar a carne antes de poñela ao forno.
Preparar, vestir ou compoñer a alguén para que presente bo aspecto.
- Sinónimos: aviar, amañar, compoñer, compor, enfeitar
- Termos relacionados: aspecto, roupa, preparación
- Exemplo: Arranxou os nenos para a festa.
- Exemplo: A nai arranxouna para ir á voda.

Verbo pronominal

arranxarse

Amañarse ou ser quen de facer, resolver ou levar adiante algo por si mesmo.
- Sinónimos: amañarse, aviarse, gobernarse, valerse
- Antónimos: depender, necesitar axuda
- Termos relacionados: capacidade, autonomía, solución
- Exemplo: Arranxouse el só para rematar o traballo no prazo previsto.
- Exemplo: Non te preocupes por min, xa me arranxo.
Chegar a un acordo, solución ou entendemento con outra persoa.
- Sinónimos: entenderse, acordar, avirse, conciliarse
- Antónimos: desavir, enfrontarse, romper
- Termos relacionados: acordo, entendemento, arranxo
- Exemplo: Os litigantes arranxáronse e non foron a xuízo.
- Exemplo: Ao final arranxámonos cun prezo aceptable para todos.
Reconciliarse dúas ou máis persoas que estaban afastadas, enfadadas ou en conflito.
- Sinónimos: amigarse, avirse, conciliarse, facer as paces, reconciliarse
- Antónimos: enfadarse, pelexarse
- Termos relacionados: reconciliación, amizade, paz
- Exemplo: Os irmáns sempre acaban arranxándose.
- Exemplo: Por fin me arranxei con Iria despois daquela parvada.
Vestirse, amañarse ou compoñerse para presentar bo aspecto.
- Sinónimos: aliñarse, amañarse, aviarse, compoñer, comporse
- Antónimos: desamañarse, descoidarse
- Termos relacionados: aspecto, roupa, arranxo
- Exemplo: Arranxouse moito para ir á festa.
- Exemplo: Agarda un pouco, que aínda me teño que arranxar.
Vivir ou saír adiante cos medios ou recursos dos que se dispón.
- Sinónimos: amañarse, arranxarse, apañarse, gobernarse
- Antónimos: malvivir, afundirse
- Termos relacionados: recurso, medio, economía
- Exemplo: Arránxase aínda que ten unha pensión pequena.
- Exemplo: Co pouco que gaña, consegue arranxarse.
Prepararse para unha viaxe, saída ou actividade.
- Sinónimos: prepararse, aviarse, amañarse
- Termos relacionados: viaxe, equipaxe, preparación
- Exemplo: Vaite arranxando, que saímos axiña.
- Exemplo: Xa me arranxei para facer o camiño.

Termos relacionados

Traducións

1-2. Poñer en orde ou preparar

Catalán: arreglar ^(ca), endreçar ^(ca), preparar ^(ca)
Alemán: ordnen ^(de), herrichten ^(de), vorbereiten ^(de)
Inglés: arrange ^(en), tidy up ^(en), prepare ^(en)
Castelán: arreglar ^(es), ordenar ^(es), preparar ^(es)
Francés: arranger ^(fr), ranger ^(fr), préparer ^(fr)

Italiano: sistemare ^(it), ordinare ^(it), preparare ^(it)
Portugués: arranjar ^(pt), ordenar ^(pt), preparar ^(pt)
Ruso: приводить в порядок ^(ru), готовить ^(ru)
Chinés: 整理 ^(zh), 安排 ^(zh), 准备 ^(zh)

3. Reparar

Catalán: arreglar ^(ca), reparar ^(ca)
Alemán: reparieren ^(de), in Ordnung bringen ^(de)
Inglés: repair ^(en), fix ^(en), mend ^(en)
Castelán: arreglar ^(es), reparar ^(es)
Francés: réparer ^(fr), arranger ^(fr)

Italiano: riparare ^(it), aggiustare ^(it)
Portugués: arranjar ^(pt), reparar ^(pt), consertar ^(pt)
Ruso: ремонтировать ^(ru), чинить ^(ru)
Chinés: 修理 ^(zh), 修复 ^(zh)

4-5. Resolver, chegar a acordo ou poñer paz

Catalán: arreglar ^(ca), resoldre ^(ca), arribar a un acord ^(ca)
Alemán: lösen ^(de), regeln ^(de), sich einigen ^(de)
Inglés: settle ^(en), resolve ^(en), come to an agreement ^(en)
Castelán: arreglar ^(es), resolver ^(es), llegar a un acuerdo ^(es)
Francés: régler ^(fr), résoudre ^(fr), s'arranger ^(fr)

Italiano: risolvere ^(it), sistemare ^(it), mettersi d'accordo ^(it)
Portugués: resolver ^(pt), arranjar ^(pt), chegar a acordo ^(pt)
Ruso: решать ^(ru), улаживать ^(ru), договариваться ^(ru)
Chinés: 解决 ^(zh), 达成协议 ^(zh), 调解 ^(zh)

6. Música

Catalán: arranjar ^(ca), instrumentar ^(ca)
Alemán: arrangieren ^(de), instrumentieren ^(de)
Inglés: arrange ^(en), orchestrate ^(en)
Castelán: arreglar ^(es), instrumentar ^(es)
Francés: arranger ^(fr), orchestrer ^(fr)

Italiano: arrangiare ^(it), orchestrare ^(it)
Portugués: arranjar ^(pt), instrumentar ^(pt)
Ruso: аранжировать ^(ru), инструментовать ^(ru)
Chinés: 改编 ^(zh), 配器 ^(zh)

7-8. Aderezar ou compoñer o aspecto

Catalán: amanir ^(ca), arreglar ^(ca), arreglar-se ^(ca)
Alemán: würzen ^(de), sich zurechtmachen ^(de)
Inglés: season ^(en), dress up ^(en), get ready ^(en)
Castelán: aliñar ^(es), arreglar ^(es), arreglarse ^(es)
Francés: assaisonner ^(fr), se préparer ^(fr), se faire beau ^(fr)

Italiano: condire ^(it), prepararsi ^(it), mettersi in ordine ^(it)
Portugués: temperar ^(pt), arranjar-se ^(pt), aviar-se ^(pt)
Ruso: приправлять ^(ru), наряжаться ^(ru), приводить себя в порядок ^(ru)
Chinés: 调味 ^(zh), 打扮 ^(zh), 准备好 ^(zh)

Pronominal. Amañarse, reconciliarse ou vivir cos medios dispoñibles

Catalán: arreglar-se ^(ca), espavilar-se ^(ca), reconciliar-se ^(ca)
Alemán: zurechtkommen ^(de), sich einigen ^(de), sich versöhnen ^(de)
Inglés: manage ^(en), get by ^(en), make up ^(en), reconcile ^(en)
Castelán: arreglarse ^(es), apañarse ^(es), reconciliarse ^(es)
Francés: se débrouiller ^(fr), s'arranger ^(fr), se réconcilier ^(fr)

Italiano: arrangiarsi ^(it), cavarsela ^(it), riconciliarsi ^(it)
Portugués: arranjar-se ^(pt), desenrascar-se ^(pt), reconciliar-se ^(pt)
Ruso: справляться ^(ru), уживаться ^(ru), мириться ^(ru)
Chinés: 设法应付 ^(zh), 过得去 ^(zh), 和解 ^(zh)

Conxugación

Verbo regular da 1ª conxugación

**Formas impersoais**
Infinitivo	arranxar
Xerundio	arranxando
Participio	arranxado, arranxada, arranxados, arranxadas

**Formas persoais**
		singular			plural
		primeira	segunda	terceira	primeira	segunda	terceira
Modo Indicativo	Presente	arranxo	arranxas	arranxa	arranxamos	arranxades	arranxan
	Copretérito	arranxaba	arranxabas	arranxaba	arranxabamos	arranxabades	arranxaban
	Pretérito	arranxei	arranxaches	arranxou	arranxamos	arranxastes	arranxaron
	Antepretérito	arranxara	arranxaras	arranxara	arranxaramos	arranxarades	arranxaran
	Futuro	arranxarei	arranxarás	arranxará	arranxaremos	arranxaredes	arranxarán
	Pospretérito	arranxaría	arranxarías	arranxaría	arranxariamos	arranxariades	arranxarían
Modo Subxuntivo	Presente	arranxe	arranxes	arranxe	arranxemos	arranxedes	arranxen
	Pretérito	arranxase	arranxases	arranxase	arranxásemos	arranxásedes	arranxasen
	Futuro	arranxar	arranxares	arranxar	arranxarmos	arranxardes	arranxaren
Modo Imperativo	Afirmativo		arranxa	arranxe¹	arranxemos	arranxade	arranxen¹
Modo Imperativo	Negativo		arranxes	arranxe¹	arranxemos	arranxedes	arranxen¹
Infinitivo conxugado		arranxar	arranxares	arranxar	arranxarmos	arranxardes	arranxaren

¹ Vostede(s)

Referencias

Definicións no Dicionario da Real Academia Galega para arranxar.

«arranxar» no DIGALEGO, Ir Indo.