Galego

Etimoloxía: do latín determĭnāre.

Pronuncia: /de.tɛɾ.miˈnaɾ/ (AFI)

Verbo transitivo

determinar

Establecer os termos, límites, alcance ou condicións dunha cousa.
- Sinónimos: delimitar, precisar, definir
- Antónimos: indeterminar, deixar indefinido
- Termos relacionados: determinación, límite, termo, delimitación
- Exemplo: O regulamento determina as obrigas de cada participante.
- Exemplo: O primeiro capítulo determina o ámbito do estudo.
Fixar ou establecer con precisión unha data, prezo, lugar, valor, norma ou condición.
- Sinónimos: fixar, marcar, sinalar, precisar
- Antónimos: alterar, modificar, deixar sen fixar
- Termos relacionados: fixación, criterio, valor, norma
- Exemplo: A comisión determinou a data do exame.
- Exemplo: A empresa deberá determinar o prezo antes de abrir a venda.
Establecer ou coñecer con precisión algo mediante cálculo, medición, investigación ou razoamento.
- {{sin|calcular, medir, identificar, establecer}
- Termos relacionados: análise, cálculo, medición, investigación
- Exemplo: A análise permitiu determinar a composición da mostra.
- Exemplo: Cómpre determinar a distancia exacta entre os dous puntos.
Decidir ou resolver facer algo despois de deliberar ou considerar unha situación.
- Sinónimos: decidir, resolver, acordar, dispoñer
- Antónimos: dubidar, vacilar, indecidirse
- Termos relacionados: decisión, determinación, resolución
- Exemplo: Onte determinou marchar canto antes.
- Exemplo: Despois de moito falar, determinaron continuar co proxecto.
Causar, motivar ou ser a razón directa dunha cousa.
- Sinónimos: causar, motivar, ocasionar, provocar
- Antónimos: impedir, evitar, neutralizar
- Termos relacionados: causa, motivo, efecto, consecuencia
- Exemplo: A inestabilidade política determinou a súa saída do cargo.
- Exemplo: O mal tempo determinou o atraso da viaxe.
Inducir, impulsar ou levar alguén a actuar dunha determinada maneira.
- Sinónimos: inducir, impulsar, mover, levar
- Antónimos: disuadir, desanimar, frear
- Termos relacionados: influencia, estímulo, motivo, vontade
- Exemplo: As boas notas determinárono a continuar estudando.
- Exemplo: A necesidade económica determinouna a aceptar o traballo.
(Dereito) Prescribir, dispoñer ou indicar con autoridade o que debe facerse ou como debe facerse.
- Sinónimos: dispoñer, dispor, ordenar, prescribir
- Antónimos: permitir, deixar libre, autorizar
- Termos relacionados: lei, norma, orde, autoridade
- Exemplo: A lei determina quen ten dereito á prestación.
- Exemplo: A Constitución determina a igualdade de todos ante a lei.
(Lingüística) Precisar ou restrinxir o significado dun substantivo ou dun sintagma nominal por medio dun determinante.
- Sinónimos: precisar, especificar
- Termos relacionados: determinante, substantivo, sintagma nominal, determinación
- Exemplo: O artigo determina o substantivo ao que acompaña.
- Exemplo: Nesta oración, o posesivo determina o nome.
(Bioloxía) Identificar un ser vivo ou grupo biolóxico e asignalo á categoría taxonómica que lle corresponde.
- Sinónimos: identificar, clasificar, recoñecer
- Termos relacionados: taxonomía, especie, xénero, clasificación
- Exemplo: O equipo conseguiu determinar a especie a partir das mostras recollidas.
- Exemplo: Para determinar o exemplar, cómpre observar as súas características morfolóxicas.

Verbo pronominal

determinarse

Decidirse ou tomar unha decisión firme de facer algo.
- Sinónimos: decidirse, resolverse, animarse, atreverse
- Antónimos: dubidar, vacilar, botarse atrás
- Termos relacionados: decisión, determinación, vontade
- Exemplo: Determineime a seguir, malia todas as dificultades.
- Exemplo: Cando te determines, avísanos.
Quedar algo establecido, definido ou fixado con claridade.
- Sinónimos: definirse, fixarse, precisarse, establecerse
- Antónimos: indeterminarse, confundirse
- Termos relacionados: determinación, definición, precisión
- Exemplo: A data da reunión aínda non se determinou.
- Exemplo: Co tempo determináronse mellor os límites do territorio.

Termos relacionados

Traducións

1-3. Delimitar, fixar ou establecer con precisión

Catalán: determinar ^(ca), delimitar ^(ca), fixar ^(ca), establir ^(ca)
Alemán: bestimmen ^(de), festlegen ^(de), ermitteln ^(de)
Inglés: determine ^(en), establish ^(en), fix ^(en), ascertain ^(en)
Castelán: determinar ^(es), delimitar ^(es), fijar ^(es), establecer ^(es)
Francés: déterminer ^(fr), délimiter ^(fr), fixer ^(fr), établir ^(fr)

Italiano: determinare ^(it), delimitare ^(it), fissare ^(it), stabilire ^(it)
Portugués: determinar ^(pt), delimitar ^(pt), fixar ^(pt), estabelecer ^(pt)
Ruso: определять ^(ru), устанавливать ^(ru), выяснять ^(ru)
Chinés: 确定 ^(zh), 规定 ^(zh), 测定 ^(zh)

4. Decidir ou resolver facer algo

Catalán: decidir ^(ca), resoldre ^(ca), acordar ^(ca)
Alemán: beschließen ^(de), entscheiden ^(de), sich entschließen ^(de)
Inglés: decide ^(en), resolve ^(en), make up one's mind ^(en)
Castelán: decidir ^(es), resolver ^(es), determinar ^(es)
Francés: décider ^(fr), se résoudre ^(fr)

Italiano: decidere ^(it), risolversi ^(it)
Portugués: decidir ^(pt), resolver ^(pt), determinar ^(pt)
Ruso: решить ^(ru), принять решение ^(ru)
Chinés: 决定 ^(zh), 下决心 ^(zh)

5-6. Causar ou inducir

Catalán: determinar ^(ca), causar ^(ca), induir ^(ca)
Alemán: verursachen ^(de), bewirken ^(de), veranlassen ^(de)
Inglés: cause ^(en), determine ^(en), induce ^(en), lead ^(en)
Castelán: determinar ^(es), causar ^(es), inducir ^(es)
Francés: déterminer ^(fr), causer ^(fr), pousser ^(fr)

Italiano: determinare ^(it), causare ^(it), indurre ^(it)
Portugués: determinar ^(pt), causar ^(pt), induzir ^(pt)
Ruso: обусловливать ^(ru), вызывать ^(ru), побуждать ^(ru)
Chinés: 导致 ^(zh), 决定 ^(zh), 促使 ^(zh)

7. Prescribir ou dispoñer por autoridade

Catalán: determinar ^(ca), disposar ^(ca), prescriure ^(ca)
Alemán: bestimmen ^(de), vorschreiben ^(de), anordnen ^(de)
Inglés: prescribe ^(en), provide ^(en), stipulate ^(en), determine ^(en)
Castelán: determinar ^(es), disponer ^(es), prescribir ^(es)
Francés: prescrire ^(fr), disposer ^(fr), déterminer ^(fr)

Italiano: disporre ^(it), prescrivere ^(it), determinare ^(it)
Portugués: dispor ^(pt), prescrever ^(pt), determinar ^(pt)
Ruso: предписывать ^(ru), устанавливать ^(ru)
Chinés: 规定 ^(zh), 命令 ^(zh), 明文规定 ^(zh)

8-9. Lingüística e Bioloxía

Catalán: determinar ^(ca), especificar ^(ca), identificar ^(ca)
Alemán: bestimmen ^(de), determinieren ^(de), identifizieren ^(de)
Inglés: determine ^(en), specify ^(en), identify ^(en)
Castelán: determinar ^(es), especificar ^(es), identificar ^(es)
Francés: déterminer ^(fr), spécifier ^(fr), identifier ^(fr)

Italiano: determinare ^(it), specificare ^(it), identificare ^(it)
Portugués: determinar ^(pt), especificar ^(pt), identificar ^(pt)
Ruso: определять ^(ru), уточнять ^(ru), идентифицировать ^(ru)
Chinés: 限定 ^(zh), 确定 ^(zh), 鉴定 ^(zh)

Conxugación

Verbo regular da 1ª conxugación

**Formas impersoais**
Infinitivo	determinar
Xerundio	determinando
Participio	determinado, determinada, determinados, determinadas

**Formas persoais**
		singular			plural
		primeira	segunda	terceira	primeira	segunda	terceira
Modo Indicativo	Presente	determino	determinas	determina	determinamos	determinades	determinan
	Copretérito	determinaba	determinabas	determinaba	determinabamos	determinabades	determinaban
	Pretérito	determinei	determinaches	determinou	determinamos	determinastes	determinaron
	Antepretérito	determinara	determinaras	determinara	determinaramos	determinarades	determinaran
	Futuro	determinarei	determinarás	determinará	determinaremos	determinaredes	determinarán
	Pospretérito	determinaría	determinarías	determinaría	determinariamos	determinariades	determinarían
Modo Subxuntivo	Presente	determine	determines	determine	determinemos	determinedes	determinen
	Pretérito	determinase	determinases	determinase	determinásemos	determinásedes	determinasen
	Futuro	determinar	determinares	determinar	determinarmos	determinardes	determinaren
Modo Imperativo	Afirmativo		determina	determine¹	determinemos	determinade	determinen¹
Modo Imperativo	Negativo		determines	determine¹	determinemos	determinedes	determinen¹
Infinitivo conxugado		determinar	determinares	determinar	determinarmos	determinardes	determinaren

¹ Vostede(s)

Referencias

Definicións no Dicionario da Real Academia Galega para determinar.

«determinar» no DIGALEGO, Ir Indo.